Bolu Valisi Osman Kadri’nin 19 Mayıs 1920 tarihli bildirisinden…

Bolu Mutasarrıfı (Bolu “Valisi”) Osman Kadri’nin 19 Mayıs 1920 tarihli bildirisinden…

Ey Padişah’a, dine, devlete beş yüz yıldır bağlılığı ile dünyayı hayrette bırakmış olan gerçek Müslümanlar! … 

Bir takım eşkıya, Anadolu’nun siz saf ve dürüst halkını aldatarak, padişahına ve Müslümanların halifesine isyan bayrağı çekmişlerdir. … 

Amaçları her ne ad altında olursa olsun vurgunculuk dönemini sürdürmektir. … 

Vatanı kurtaracağız diye bütün Anadolu’yu kasıp kavuruyorlar. “Padişahımız tutsaktır, kurtaracağız” diye zorla para topluyorlar. … 

Zorla asker yapıp din kardeşinize, hem de Müslümanların Halifesi Efendimizin meşru hükümetine karşı silah kullanmaya zorluyorlar.

Doğan Avcıoğlu, Milli Kurtuluş Tarihi, cilt 2, s: 662-663, Tekin Yayınevi, İstanbul, 1995 içinde

İnönü Soruyor: Ordunuzu Nasıl Kurdunuz?

[İsmet Paşa, düzenli ordu birliklerinin askerden kaçışlar dolayısıyla çözülüp dağılışına karşılık, Çerkez Ethem birliklerinin sayıca artış ve güçlenişini görünce, bunu nedenini Ethem’in (Çerkez Ethem) ağabeysi Reşit’e sorar.]

Reşit Bey
https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%87erkes_Re%C5%9Fit

İsmet İnönü anlatıyor...

İnönü: “Siz gittiğiniz yerde vuruyorsunuz, kırıyorsunuz, yağma ediyorsunuz, sonra da halkın içinden bu halkın çocuklarını alıyorsunuz ve bunlar sizin sadık adamlarınız oluyor. Nasıl yapabiliyorsunuz bunu?” dedim. Güldü.

Reşit: “Usulü vardır onun”, dedi. Ben:

- “Nedir, nasıl bir usuldür?” dedim. 

Reşit Bey anlatmaya başladı:

- “Gidersin”, dedi. “İşin gereğini yaparsın, sonra da orada gözüne kestirdiğin adamları alırsın, onları suç ortağı yaparsın. Kendilerine talan yaptırırsın, düşmanı olanlara düşmanlarını vurdurtursun. Suça bulaşmış olurlar. Artık bunlar köylerine gidip de vatandaşları ile doğal ilişkiye giremez duruma gelirler. Bütün yaşamları boyunca kurtuluşları size bağlılıktadır”, deyip;

“Bunları siz yapabilir misiniz?” diye sordu. 

Ben:

-”Sizin yaptıklarınızın hiç birini yapamayız”, deyince

-”Öyleyse orduyu da yapamazsınız”, demişti.

Doğan Avcıoğlu, Milli Kurtuluş Tarihi, cilt 2, s: 579-580, Tekin Yayınevi, İstanbul, 1995 içinde:
"İnönü'nün Hatıraları, Ulus Gazetesi, 28 Nisan-6 Mayıs 1968"